จักสานย่านลิเภา

นางสมจิตร เพชรประวัติ ประธานกลุ่มผู้ผลิต และผู้ประกอบการในชุมชนแห่งนี้ กล่าวว่า “ การทำย่านลิเภา มีมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2537 จนถึงปัจจุบันก็ประมาน 23 ปีแล้ว คนที่นี่สานย่านลิเภาเป็นอาชีพเสริมรองจากการกรีดยางและทำนา โดยมี ป้าลั่น ชูศรี ผู้ริเริ่มสานย่านลิเภาเป็นคนฝึกสอน จุดประสงค์ที่ก่อตั้งกลุ่มจักสานย่านลิเภานี้ขึ้นมาเพราะอยากให้ชาวบ้านมีรายได้เพิ่มขึ้น โดยใช้เวลาว่างหลังจากการทำสวนยาง”

          การจักสานย่านลิเภาหากเป็นชิ้นเล็ก จะใช้ระยะเวลาในการทำประมาณ 1-2 วัน หากเป็นชิ้นใหญ่ประมาณเดือนกว่าๆ เด็กๆที่ป้าเคยสอนจะมีอายุประมาณ 7-12 ปี ป้าจะเริ่มจากการสอนทำชิ้นเล็กๆก่อนสำหรับคนที่พึ่งฝึก เช่น จานรองแก้ว กำไล ถ้าเริ่มชำนาญแล้วก็จะให้ทำชิ้นใหญ่ เช่น กระเป๋า ตะกร้า หมวก ในการทำย่านลิเภามี วัสดุอุปกรณ์เพียงแค่มีด, แป้น, กรรไกร, และเข็ม เท่านั้นเอง

นางสมจิตร เพชรประวัติ ประธานกลุ่มผู้ผลิต และผู้ประกอบการในชุมชนแห่งนี้ กล่าวว่า “ การทำย่านลิเภา มีมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2537 จนถึงปัจจุบันก็ประมาน 23 ปีแล้ว คนที่นี่สานย่านลิเภาเป็นอาชีพเสริมรองจากการกรีดยางและทำนา โดยมี ป้าลั่น ชูศรี ผู้ริเริ่มสานย่านลิเภาเป็นคนฝึกสอน จุดประสงค์ที่ก่อตั้งกลุ่มจักสานย่านลิเภานี้ขึ้นมาเพราะอยากให้ชาวบ้านมีรายได้เพิ่มขึ้น โดยใช้เวลาว่างหลังจากการทำสวนยาง”

          การจักสานย่านลิเภาหากเป็นชิ้นเล็ก จะใช้ระยะเวลาในการทำประมาณ 1-2 วัน หากเป็นชิ้นใหญ่ประมาณเดือนกว่าๆ เด็กๆที่ป้าเคยสอนจะมีอายุประมาณ 7-12 ปี ป้าจะเริ่มจากการสอนทำชิ้นเล็กๆก่อนสำหรับคนที่พึ่งฝึก เช่น จานรองแก้ว กำไล ถ้าเริ่มชำนาญแล้วก็จะให้ทำชิ้นใหญ่ เช่น กระเป๋า ตะกร้า หมวก ในการทำย่านลิเภามี วัสดุอุปกรณ์เพียงแค่มีด, แป้น, กรรไกร, และเข็ม เท่านั้นเอง

ผลิตภัณฑ์ของคนที่นี่ส่วนใหญ่จะมีออเดอร์สั่งมาจากบริษัททั้งในกรุงเทพฯ และต่างประเทศ ส่วนมากเขาจะสั่งเป็นกระเป๋า ถาด หมวก และตะกร้า เพราะมีลวดลายที่เป็นเอกลักษณ์ไม่เหมือนที่อื่น เราได้ถามป้าว่า “ไม่คิดจะเปิดร้านหรือบริษัทของตัวเองบ้างหรอคะ”

ป้าบอกกับเราว่า “ อยากอยู่แบบพอเพียงมากกว่ามีแค่ไหนก็แค่นั้นไม่มีข้อผูกมัด บางครั้งบริษัทสั่ง 50 ชิ้น แต่เราจะส่งให้เขาเท่าที่มี บางเดือนก็ส่งให้เขา 5 ชิ้น ถ้าเยอะหน่อยก็ประมาณ 20-50 ชิ้น เพราะแต่ละชิ้นต้องใช้ระยะเวลาในการทำค่อนข้างนาน และปัจจุบันมีคนทำกันอยู่แค่ 2-3 คน ต่างจากสมัยก่อน ถ้าเปิดเป็นบริษัทก็คงต้องเหนื่อยมากขึ้น ต้องหาคนทำเพิ่มขึ้น ต้องเรียนรู้การตลาดและอุปสรรคอีกหลายอย่างที่ต้องเจอ ป้าอยากอยู่แบบพออยู่พอกินมากกว่า ที่ยังทำอยู่เพราะเป็นสิ่งที่เรารัก เรามีความสุขกับมัน เลยไม่อยากทิ้งมัน อยากอนุรักษ์ภูมิปัญญาของคนที่นี่ให้ยาวนานที่สุด”

สุดท้ายนี้ป้าอยากฝากอะไรถึงคนรุ่นใหม่บ้างไหมคะ? “…ป้าอยากฝากให้คนรุ่นใหม่หันมาสนใจและให้ความสำคัญกับภูมิปัญญาท้องถิ่นของตนเองให้มากขึ้น เพราะแต่ละท้องถิ่นจะมีของดีที่มีเอกลักษณ์แตกต่างกันออกไป คนต่างประเทศเองยังชื่นชมในภูมิปัญญาของคนไทย หากคนรุ่นใหม่สามารถประยุกต์ใช้กับงานออกแบบสมัยใหม่ จะสามารถเพิ่มมูลค่าของผลิตภัณฑ์ได้มากยิ่งขึ้น แต่ถ้าหากไม่สนใจที่จะอนุรักษ์หรือสืบสานต่ออีกไม่นานภูมิปัญญาของบรรพบุรุษของเราก็จะค่อยๆจางหายไปตามกาลเวลา ซึ่งเป็นเรื่องที่น่าเสียดายอย่างยิ่ง ”

โครงการกล้าใหม่…ใฝ่รู้

ธนาคารไทยพาณิชย์ จำกัด (มหาชน) เสริมสร้างเยาวชนไทยให้เติบโตเป็นทรัพยากรที่มีคุณค่า เป็นพลังสำคัญในการพัฒนาประเทศให้เจริญก้าวหน้า

Writer/ Photographer

 นิตยสาร BLOOM

นิตยสาร BLOOM

โดยโรงเรียนอามานะศักดิ์ 1


Relate Place

Travel

5 อาหารเด็ดที่ห้ามพลาดในตลาดเช้าทับปุด จ. พังงา

เสียงไก่ขันในโทรศัพท์ปลุกให้ลุกขึ้นมาชื่นชมบรรยากาศยามเช้าตรู่ หยิบ รองเท้ามาสวมให้กระชับ ผูกเชือกให้แน่นพร้อมที่จะออกไปสัมผัสอากาศสดชื่น และไม่พลาดที่จะแวะมา “ตลาดเช้าเทศบาลตำบลทับปุด” เพื่อเติมพลังด้วยมื้อเช้า

Travel

ขมิ้นดี เครื่องแกงดี ที่บ้านเขาตำหนอน ทับปุด พังงา

บ้านเขาตำหนอน ตำบลถ้ำทองหลาง อำเภอทับปุด จังหวัดพังงา เป็นสถานที่ที่สร้างชื่อเสียงให้กับจังหวัดพังงาเป็นอย่างมาก เนื่องจากมีขมิ้นที่ขึ้นชื่อ เป็นที่ยอมรับถึงความมีคุณภาพและปลอดภัยไร้สารเคมี

Eat

คุณป้านัฐพร รุ่งโรจน์สุวรรณ เจ้าของร้านไอศกรีมรสไทยที่ลูกพระเจ้าแผ่นดินเสด็จไปเสวย

ท่ามกลางความร้อนของอากาศในกรุงเทพมหานคร มีร้านไอศกรีมรสชาติไทยๆ ซ่อนอยู่ในตึกแถวเล็กๆ ในชุมชนแพร่งภูธร ที่นี่คือร้านไอศกรีมที่ทำให้เราได้รู้จักกับคุณป้านัฐพร รุ่งโรจน์สุวรรณ “พิพิธภัณฑ์ที่มีชีวิตแห่งแพร่งภูธร”

Travel

ศาสตร์ภูมินทร์ สินสุโขทัย โครงการเกษตรอินทรีย์สนามบินสุโขทัย

หากท่านต้องการเดินทางมาเยือนสวรรคโลก แต่ไม่ต้องการเดินทางโดยรถโดยสารประจำทางหรือรถไฟ อย่าวิตกกังวลไปครับ เพราะสวรรคโลกมีสนามบินและเที่ยวบิน บินตรงจากบางกอกสู่เมืองสวรรค์แห่งนี้ ที่พร้อมให้บริการผู้ที่ต้องการมาเยือนอย่างสะดวกสบาย