เมื่อ "ชั่วฟ้าดินสลาย" กลายเป็นเรื่องจริง :
บ้านห้าง ร.5

“พะโป้” หนึ่งในตัวละครของนวนิยายชื่อดังที่ดัดแปลงเป็นภาพยนตร์หลายเวอร์ชั่น ชั่วฟ้าดินสลาย เรื่องราวของคหบดีชื่อ พะโป้ นายห้างค้าไม้ชาวกะเหรี่ยงที่มาทำธุรกิจในเมืองกำแพงเพชรได้พบรักกับยุพดี หญิงสาวสวยและตกลงใจพาเธอมาอยู่ด้วยกันที่กำแพงเพชร พะโป้มีหลานชื่อ ส่างหมอง เป็นหนุ่มรูปงาม ต่อมายุพดีกับส่างหมองเริ่มรักกันและมีความสัมพันธ์อันลึกซึ้ง จนพะโป้จับได้และใส่โซ่ตรวนทั้งสองใช้ชีวิตด้วยกันเกิดเป็นโศกนาฎกรรมขึ้น

บ้านห้าง ร.5

ก่อนหน้านี้หลายคนอาจคิดว่า ชั่วฟ้าดินสลายอาจเป็นนวนิยายที่มาลัย ชูพิจิแต่งขึ้นโดยไร้ข้อเท็จจริง ทว่าพะโป้กลับมีตัวตนในประวัติศาสตร์ เป็นคหบดีชาวกะเหรี่ยงที่เข้าทำการค้าไม้ที่นครชุม จังหวัดกำแพงเพชร ในสมัยรัชกาลที่ 5 และพระองค์ก็เคยเสด็จประพาสต้นที่บ้านคหบดีคนนี้ด้วยเมื่อปี 2449 มีพระราชหัตถเลขาไว้ว่า “ เลยไปคลองสวนหมาก (บริเวณชุมชนนครชุม) ในคลองนี้น้ำไหลเชี่ยวแต่น้ำใสเพราะเป็นลำห้วย ถ้าไปตามลำคลอง 3 วันจึงถึงป่าไม้ ป่าไม้นี้ พะโป้กระเหรี่ยงในบังคับอังกฤษเป็นคนทำ” ป่าไม้คลองสวนหมากเป็นป่าไม้สักที่สำคัญของกำแพงเพชร ที่พะโป้ได้รับช่วงต่อจากเจ้าเมืองกำแพงเพชร

บ้านห้าง ร.5
บ้านห้าง ร.5

พะโป้ได้สร้างคฤหาสน์ขึ้นริมฝั่งน้ำคลองสวนหมาก เป็นสถาปัตยกรรมไทยผสมผสานตะวันตก สร้างด้วยไม้สักสองชั้นประดับด้วยลายฉลุสวยงาม ว่ากันว่าเป็นออฟฟิศของบริษัท ตั้งอยู่ไม่ไกลจากวัดสว่างอารมณ์ เพื่อทำการค้าไม้ส่งไปยังกรุงเทพฯ โดยชักลากไม้ผ่านลำคลองสวนหมากซึ่งไหลจากเทือกเขาตะนาวศรี ทางทิศตะวันตก เข้าแม่น้ำปิงเพื่อส่งไปพระนคร

บ้านห้าง ร.5

ในชีวิตจริงพะโป้มีคู่ชีวิตชื่อแม่ทองย้อย ซึ่งเป็นลูกสาวของผู้ใหญ่ของบ้านคลองสวนหมากมีบุตรกัน 4 คน เป็นต้นสกุลของ “รัตนบรรพต” ตามหลักฐานพระราชหัตถเลาของรัชกาลที่ 5 ยังทรงบันทึกว่า “ เมียเป็นไทย ชื่อว่าอำแดงท่องย้อยเป็นบุตรผู้ใหญ่บ้านวันแลอำแดงไท ตั้งบ้านเรือนอยู่ติดกันในที่นั้น ได้ขึ้นถ่ายรูปที่หน้าบ้าน 2 บ้านนี้”

บ้านห้าง ร.5

พะโป้เสียชีวิตในช่วงรัชกาลที่ 6 การทำไม้ตกอยู่กับบริษัทการทำไม้ใหญ่ แต่เรื่องราวของพะโป้ยังคงถูกเล่าขานในชุมชนนครชุม ปัจจุบันบ้านพะโป้ทรุดโทรมลงไปมาก แม้จะเป็นทรัพย์สินของนายทุนต่างพื้นที่ แต่ชาวบ้านยังคงรักษาตามสภาพ ปลูกดอกไม้ ตัดหญ้า เพราะที่นี้คือหลักฐานที่แสดงถึงความเจริญรุ่งเรืองของชุมชนนครชุม ชาวบ้านที่นี้จะรู้จักกันว่า “ บ้านห้าง ร. 5”


อ้างอิงจาก ฆรณี แสงรุจิ.วารสารเมืองโบราณ ปีที่ 19 ฉบับที่ 2 เมษายน-มิถุนายน 2536

Info

บ้านห้าง ร.5

ที่ตั้ง ต. นครชุม อ. เมืองกำแพงเพชร กำแพงเพชร

Guide ใกล้ : Application คู่ใจคนชอบท่องเที่ยวตัวจริง

Guide ใกล้ เหมือนมีไกด์ไว้ใกล้ตัว
Application นี้จะช่วยแนะนำว่า ตำแหน่งรอบตัวเรามีที่เที่ยว ร้านอาหาร ร้านขายของ ที่พัก หรือสถานที่จุดใดน่าแวะไปสัมผัส ชิม ช็อป แชะ แชร์ พร้อมกิจกรรมเด่นประจำเดือน แผนที่ลงจุดใช้งานง่าย ดูสนุกและสะดวก แค่ดูภาพสวยๆ ก็อยากไปแล้ว

Writer/ Photographer

เอกพงษ์ ศรทอง

เอกพงษ์ ศรทอง

Relate Place

Travel

วัดล้านขวด เก๋ไก๋ ไม่เหมือนใคร @ ศรีสะเกษ

วัดล้านขวด เก๋ไก๋ ไม่เหมือนใคร @ ศรีสะเกษ เคยเข้าวัดสุดแปลกบ้างไหม? อยากให้ลองมาเยือนวัดล้านขวด จ.ศรีสะเกษกันสักครั้ง “นายรอบรู้” ขอชวนแวะไหว้สักการะพระพุทธรูปหยกขาว พร้อมชมสถาปัตยกรรมสุดแปลกตา เก๋ไก๋ไม่เหมือนใครกันที่วัดล้านขวด – เห็นเพียงชื่อวัดก็สงสัยว่า ทำไมถึงมีคำว่าขวดด้วยละ วัดล้านขวด หรือวัดป่ามหาเจดีย์ สร้างขึ้นในปี พ.ศ. 2547 อ.ขุนหาญ จ.ศรีสะเกษ โดยวัดแห่งนี้ตั้งชื่อตามจำนวนขวดที่นำมาสร้าง นับได้ถึง 1,500,000 ขวดกันเลยทีเดียว เกิดจากความคิดของท่านพระครูวิเวกธรรมาจารย์ หรือหลวงปู่ หลอด เจ้าอาวาสวัดป่ามหาเจดีย์ที่ต้องการสร้างเป็นปริศนาธรรม

Eat

จอนนอนไร่ : ไม่แปลกไม่ปลูก ไม่อร่อยปาทิ้ง

คำจัดความสั้นๆ ของสวนผักออแกนิก จอนนอนไร่ อ. ปากช่อง จ. นครราชสีมา คือ “ไม่แปลกไม่ปลูก ไม่อร่อยปาทิ้ง” ฟังดูแล้วอาจสงสัยว่า เจ้าของไร่นั้นไปโกรธใครมา ทำไมจึงตั้งสโลแกนได้เร้าร้อนเช่นนี้
วันนี้ GREEN DEE อยากพาทุกคนไปทำความรู้จักกับ ตุ้ย-เสกสรรค์ อุ่นจิตติ เจ้าของสวนผักอินทรีย์นามว่า จอนนอนไร่ ตามไปดูว่าเขาปลูกผักอย่างไรถึงเรียกว่าแปลก แล้วอร่อยที่ว่านั้นเป็นอย่างไร

Eat

อร่อยเมืองสองพระนอน

พาไปตะลอนกินแต่ที่ไกลๆ มาหลายที่ คราวนี้ขอพาไปใกล้ๆ กรุง ที่ จ. อ่างทอง แบบรวดเดียว 3 ร้านอร่อย ขับรถเพียงอึดใจเดียวก็ได้อิ่มหมีพีมันกันแล้ว แถมได้ชมทิวทัศน์ท้องทุ่งริมทางซ้ายขวาของ จ. อ่างทองดูเขียวขจี ให้ความสุนทรีย์ระหว่างการเดินทางด้วย